Sterkselse basisschool was toe aan groot onderhoud. Het gebouw stond niet eens op fundering. Het kon volgens kenners niet meer worden gerenoveerd. Het moest worden herbouwd, maar de gemeente had daar niet het geld voor. De dorpsraad heeft naar een oplossing gezocht. Woningbouwcorporatie Wocom heeft de nieuwe school (voor een deel met overheidssubsidie) gefinancierd en uitgevoerd als een multifunctioneel project met een woonlaag, omdat het anders te duur zou worden.
Sterksel is een kleine woongemeenschap met ongeveer 1200 zielen inclusief die van de zorginstelling Providentia voor epileptische patiënten. Het aantal inwoners van de dorpskern neemt in de laatste paar jaar gestaag af waardoor voorzieningen zijn weggvallen of door vrijwilligers worden gerund zoals het winkeltje van de Spar.
De nieuwe basischool waarvan op bovenstaande foto alleen de helft zichtbaar is, kwam tot stand in samenspraak met de dorpsraad. Of de school die Talententoren heet nog het karakter heeft van een dorspschool laten we over aan de lezer.
Een dorp onderscheidt zich van een stad. Vraag het aan inwoners en zij zullen het beamen. Ze wonen liever in een dorp dan in de stad. Je kan dat niet altijd vastleggen in maten, hoewel bouwhoogte er veel toe toe. Hoogbouw hoort in een stad, maar zijn ook andere maatschappelijke aspecten. Bijvoorbeeld het feit dat de herinnering aan het verleden er bewaard blijft door het behoud van bouwstijlen. Door:
- geleidelijke groei en verandering in de tijd.
- wisselende tijdsbeelden; historische gelaagdheid,
- informeel karakter, geen overweldigende architectuur, beperkte hoogbouw
- gebruik van traditionele materialen (baksteen, riet, pannen)
- openheid tussen gebouwen, groen in of dichtbij de dorpskern
- materiaal en omvang passen in de omgeving
- behoud van de oorspronkelijke rooilijn
Meestal niet meer dan 1 of 2 lagen met kap; buitengebied dringt door tot in de kern; geen witgekalte wijken(‘witte schimmel”).
Invoegen in de nieuwe bestemmingsplannen Kom Heeze, Leende en Sterksel in
Paragraaf 2: Algemeen
Sectie 2.1 Aanleiding (Uitgangspunten)
(Aanhef)
Deze bestemmingsplannen gaan uit van het bestaande en door inwoners gewenste landelijke, dorpse karakter van de woonkernen Heeze, Leende, Sterksel en Leenderstrijp zoals is vastgelegd in het Koersdocument 2020 van 2 juni 2005 dat door de het college van B en W met de fractievoorzitters namens alle leden van de raad is aangenomen en gepubliceerd.
Verslag van de bijeenkomst over het behoud van het dorps karakter van de woonkernen van onze gemeente, gehouden op donderdagavond 15 oktober 2009 in de Hooizolder aan de Kapelstraat van Heeze.
De gespreksleider opent de bijeenkomst met op te merken dat onze vereniging Publiek Domein Heeze-Leende het initiatief voor deze bijeenkomst ondersteunt en zich inzet voor het behoud van het dorpse karakter van de woonkernen en voor het openbare debat over zaken die alle inwoners aangaan.
Als eerste spreker geeft van dr A.C.J. van Leeuwen Sociale en Maatschappelijke Vernieuwing van de provincie Noordbrabant een inleiding over de kenmerken van dorpskarakter aan de hand van recente foto’s. Het karakter van een wijk of een dorpskern wordt iemand gewaar aan de verscheidenheid van bouwstijlen die ieder een periode uit de geschiedenis van de woongemeenschap vertegenwoordigen. Maar, zegt hij, als ik door een nieuwe buurt van Valkenwaard wandel, weet ik niet waar ik ben. Ik kan evengoed in Almere zijn of in Hengelo. Seriebouw heeft geen karakter, want alles is hetzelfde.
In het tweede deel van de bijeenkomst spreekt
Sterksel, 25 april 2007. Nora, de koningin van het Grote Huis, werd door de zwarte ridders verdreven naar het buitengebied. Daar brengt zij haar dagen door achter het spinnewiel in gezelschap van haar geliefde Tonio, terwijl Berrio, de zingende barbier, zint op wraak. Hij en de vrienden van het volk hebben hun tenten opgeslagen voor het paleis van graaf Paolo Stercsola en eisen hervatting van het werk aan het Grote Huis. Graaf Paolo is echter een berooid man,
Brabant werd in prehistorische tijden bewoond door keltische heidenen die leefden van jacht en roof en die hun goden dienden met druïdische rituelen. Een aantal van hen zou in het jaar 1 (of 2) bekeerd zijn tot het enig ware geloof, als gevolg van een bijzondere gebeurtenis die is beschreven door de zoon van dominee Kremer, de ogendokter van Heeze.
Het was het jaar dat het kindje Jezus werd geboren. Omdat koning Herodes alle pasgeboren jongetjes liet doodslaan, zijn vader Jozef en moeder Maria met hun zoontje op een ezel naar Egypte gevlucht. Zij kwamen langs Heeze waar zij in de schaduw van een boom hebben gerust. Mensen die hen zagen waren ontroerd en brachten eten. Zij wezen hen ook de weg naar Egypte zodat alles nog is goedgekomen. De boom die daarna de Kruiseik is genoemd stond bij de oude molen in de Nieuwehoeven. Een paar stokoude inwoners herinneren zich nog dat zij daar hebben gespeeld. Nu is de Kruiseik geruimd om plaats te maken voor woningen. Alleen een straatnaam is overgebleven.
Volgende aflevering: Wat daarna misging.
Omstreeks 1981 ontstond bij de gemeente het besef dat er een randweg moet komen om het verkeer uit de dorpskern om te leiden. Andere gemeentes dachten er ook zo over, waren er mee bezig of hadden al een randweg aangelegd, vaak met subsidie van de provincie die graag meehielp.
Nu is het bijna dertig jaar later en Heeze heeft nog geen randweg. Er is wel meer verkeer. Voetgangers, fietsers, auto’s, vrachtwagens en de laatste tijd ook de Vrienden van Heeze die van het dorpshart een gezellig uitgaanscentrum willen maken, wedijveren
De laatste raadsvergadering voor het zomerreces van 30 juni jl. wordt besteed aan zaken die inwoners rechtstreeks treffen met uitzondering misschien van de Kadernota. In dit document zegt het college van B en W hoe de gemeente gedurende het volgend jaar moet rond komen met het geld. Belangrijk dus. Zo belangrijk dat het punt als laatste op de agenda staat en niet aan de orde komt. De bespreking van dit grote nieuws wordt verdaagd naar de volgende avond zonder pers is om er in de krant over te schrijven.
Moeten glasbakken de grond in?
Het college van B en W vindt van wel vanwege de verfraaiing van het straatbeeld. Het kost 2 euro per huisgezin. Vos (LHL) wil weten of inwoners er om hebben gevraagd. Niet dus, maar wél de grondeigenaren behalve een paar. Vertogen (CDA) vindt 2 euro per woning teveel voor een gemeente die toch al de duurste is in de verre omgeving. Hij zegt eventueel wel accoord te kunnen gaan met betaling uit de teruggave van de verpakkingsbelasting. Verzijden (VVD) merkt op dat deze teruggave is bedoeld om afval plaatselijk te scheiden. Niet om glasbakken te laten verzinken. Vos (LHL) begrijpt niet waarom het project niet in de begroting is opgenomen. Daar is de begroting juist voor. Om dit soort adhoc beleid in te tomen.
Wethouder Van Hofweegen wijst erop dat de afvalheffing onlangs werd verlaagd zodat er weer ruimte is voor een kleine verhoging. Maar de woordvoerder van het CDA wordt door dit argument niet overtuigd. Het totaal van de lasten blijft veel te hoog. De wethouder heeft echter begrip voor het voorstel de nieuwe containers te betalen met de verwachte teruggave van de verpakkingsbelasting. Een amendement van het CDA terzake wordt aangenomen. Van de raad (met uitzondering van PvdA) mogen glasbakken de grond in op voorwaarde dat het wordt betaald met de teruggave van de verpakkingsbelasting.
Moet er een verordening komen voor de subsidie aan gemeentelijke monumenten?
Alleen voor de dorpskern Heeze bestaat een lijst met gemeentelijke monumenten, maar nog niet voor Leende en Sterksel. Groenewoud (VVD) vindt dat je pas over een subsidieverordening moet praten als zo’n lijst er is voor alle dorpskernen en hij wordt gesteund door andere raadsleden. DeCates (MaasVOEJ) is accoord met opstellen van een verordening. De lijst, zegt hij, komt later wel.
Volgens wethouder Van Bree wordt hard gewerkt aan een conceptlijst gemeentelijke monumenten met voorlopig 60 gebouwen en 150 groenmonumenten. De raadsleden geloofden hem en gingen tenslotte accoord met het voorstel.
Moet de gemeente een gokhal toestaan?
In Nederland mag beperkt worden gegokt. Ook op gokautomaten. Automaten zijn geprogrammeerd en moeten voldoen aan strikte regels voor winstkans en moeilijkheidsgraad. Het is aan de gemeente een verordemning op te stellen voor plaatsing en exploitatie van de automaten.
Niet alle inwoners zijn gelukkig met een gokhal omdat het de kans op gokverslaving er door wordt vergroot. Novadic-Kentron die bij gokverslaving helpt zegt toe eventueel tips te geven om het gevaar te verminderen.
Het voorstel voor een speelautomatenverordening wordt zonder discussie met algemene stemmen aangenomen.
Moeten glasbakken de grond in?
Het college van B en W vindt van wel vanwege de verfraaiing van het straatbeeld. Het kost de inwoners 2 euro per huisgezin. Vos (LHL) wil weten of inwoners er om hebben gevraagd. Niet dus, maar wél de grondeigenaren behalve een paar. Vertogen (CDA) vindt de kosten van 2 euro per woning teveel
Van 1100 thuiswonende kinderen blijven er 400 in de gemeente wonen. De anderen vinden werk elders en stichten er een gezin.
Heeze-Leende, 25 maart 2008. Volgens het rapport Regie op Wonen van het adviesbureau BRO uit Boxtel trekken starters uit de gemeente weg om elders werk te zoeken en te trouwen.
